Nghị định 390/2026: mua bán vàng từ 5 triệu phải chuyển khoản

Ngày 16/10/2026, Chính phủ ký Nghị định 390/2026/NĐ-CP sửa Nghị định 24/2012/NĐ-CP về quản lý kinh doanh vàng, có hiệu lực ngay trong ngày ký. Thay đổi tiệm vàng nào cũng phải để ý: mua hoặc bán vàng từ 5 triệu đồng trong ngày của một khách hàng thì phải thanh toán không dùng tiền mặt. Trước đó mốc này là 20 triệu đồng (Nghị định 232/2025/NĐ-CP).

Nghị định 390 quy định gì về thanh toán?

• Mốc mới là 5 triệu đồng trong ngày. Giao dịch mua, bán vàng của một khách hàng từ mức này trở lên phải thanh toán bằng phương tiện không dùng tiền mặt theo pháp luật về thanh toán không dùng tiền mặt (sửa khoản 10 Điều 4 Nghị định 24/2012/NĐ-CP).
• Theo các báo, phương tiện gồm chuyển khoản, quét mã QR, thẻ ngân hàng và ví điện tử.
• Nghị định 232 yêu cầu thanh toán qua tài khoản của khách và tài khoản của doanh nghiệp. Nghị định 390 thay bằng yêu cầu chung là thanh toán không dùng tiền mặt.
• Hiệu lực từ 16/10/2026.

Vàng trang sức, mỹ nghệ

Nghị định 390 cũng bãi bỏ các quy định riêng về sản xuất, gia công và mua bán vàng trang sức, mỹ nghệ trong Nghị định 24/2012. Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất vàng trang sức đã cấp không còn là điều kiện để hoạt động. Tiệm vẫn phải tuân thủ các quy định về chất lượng, đo lường, nhãn hàng hóa, niêm yết giá, hóa đơn và thuế.

Tiệm vàng bị ảnh hưởng thế nào?

• Khách bán vàng cho tiệm từ 5 triệu đồng/ngày: tiệm chuyển khoản hoặc dùng phương tiện không dùng tiền mặt khác. Khoản từ 5 đến dưới 20 triệu trước đây trả tiền mặt không vi phạm quy định thanh toán vàng, nay không còn như vậy.
• Khách mua vàng từ 5 triệu đồng/ngày: khách cũng phải chuyển khoản, quét QR, quẹt thẻ hoặc dùng ví điện tử.
• Mốc tính theo ngày và theo từng khách, nên tiệm cần cộng dồn các lần giao dịch của cùng một người trong ngày. Cách cộng dồn chi tiết các báo chưa nêu, cần đối chiếu toàn văn nghị định.
• Chia nhỏ phiếu để né mốc 5 triệu là việc không nên làm, vì mốc tính cộng dồn theo ngày.
• Về thuế, khoản chi mua hàng từ 5 triệu đồng trở lên đã phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt mới được tính chi phí (Nghị định 320/2025/NĐ-CP, áp dụng với doanh nghiệp). Giờ mốc thanh toán vàng và mốc thuế cùng là 5 triệu.

Mức xử phạt

Các bản tin về Nghị định 390 chưa nêu mức phạt riêng. Trước đó, Nghị định 340/2025/NĐ-CP (Điều 28) phạt 10 đến 20 triệu đồng với hành vi không thanh toán mua, bán vàng qua tài khoản theo quy định. Quy định này áp dụng ra sao với mốc 5 triệu cần chờ văn bản hướng dẫn. Trong lúc chờ, cách an toàn nhất là thanh toán không dùng tiền mặt cho mọi giao dịch từ 5 triệu đồng/ngày.

Tiệm vàng nên chuẩn bị gì?

• Treo thông báo ở quầy, ví dụ: "Theo Nghị định 390/2026/NĐ-CP, giao dịch mua bán vàng từ 5 triệu đồng/ngày phải thanh toán không dùng tiền mặt. Quý khách vui lòng mang theo CCCD và thông tin tài khoản."
• Nói trước với nhân viên cách giải thích cho khách quen quen trả, nhận tiền mặt.
• Chuẩn bị mã QR thanh toán của tiệm để khách mua vàng quét tại quầy.
• Khách bán vàng chưa có tài khoản có thể mở tài khoản trực tuyến bằng CCCD gắn chip, mất vài phút.
• Giữ đủ hồ sơ: CCCD, phiếu mua, bảng kê thu mua, chứng từ chuyển khoản.
• Cuối ngày đối chiếu phiếu mua bán với sao kê ngân hàng và tổng giao dịch từng khách.

Phần mềm hỗ trợ

Cộng dồn giao dịch từng khách trong ngày bằng sổ tay rất dễ sót. Phần mềm quản lý vàng của Phần Mềm Việt có cảnh báo mốc giao dịch, lưu CCCD và hình CCCD, in bảng kê thu mua và có mã QR để khách quét thanh toán tại quầy. Anh chị cần tư vấn thiết lập theo quy định mới, liên hệ Hotline/Zalo 0917 021 023 hoặc đăng ký tư vấn.

Câu hỏi thường gặp

Từ ngày nào phải chuyển khoản khi mua bán vàng từ 5 triệu?

Từ 16/10/2026, ngày Nghị định 390/2026/NĐ-CP có hiệu lực.

Khách bán vàng 10 triệu đòi nhận tiền mặt thì sao?

Từ 16/10/2026 giao dịch từ 5 triệu đồng trong ngày phải thanh toán không dùng tiền mặt, nên tiệm cần chuyển khoản hoặc dùng phương tiện khác không phải tiền mặt. Mức phạt cụ thể cần theo dõi hướng dẫn.

Mốc 20 triệu của Nghị định 232 còn áp dụng không?

Nghị định 390 sửa khoản 10 Điều 4 với mốc 5 triệu đồng/ngày, nên mốc 20 triệu không còn là ngưỡng thanh toán không dùng tiền mặt. Bài khách bán vàng muốn nhận tiền mặt viết theo quy định cũ.

Khách mua vàng có phải chuyển khoản không?

Có. Nghị định áp dụng với giao dịch mua, bán vàng của khách hàng, nên cả khách mua và khách bán từ 5 triệu đồng/ngày đều phải thanh toán không dùng tiền mặt.

Căn cứ

• Nghị định 390/2026/NĐ-CP ngày 16/10/2026 sửa đổi, bổ sung Nghị định 24/2012/NĐ-CP, hiệu lực từ 16/10/2026.
• Nghị định 232/2025/NĐ-CP, Nghị định 340/2025/NĐ-CP (Điều 28), Nghị định 320/2025/NĐ-CP.

Bài tổng hợp từ các bản tin của Báo Chính phủ, VnExpress, Công Thương và LuatVietnam, cập nhật 17/10/2026, mang tính tham khảo. Với trường hợp cụ thể, anh chị nên đối chiếu toàn văn nghị định và hỏi kế toán hoặc cơ quan thuế.